CẬP NHẬT QUAN TRỌNG: NHIỀU THỦ TỤC XUẤT NHẬP KHẨU, HÓA CHẤT ĐƯỢC CẮT GIẢM VÀ PHÂN CẤP THEO NGHỊ QUYẾT 19/2026/NQ-CP

Ngày 29/5/2026, Cục Hải quan đã ban hành Công văn số 16951/CHQ-GSQL nhằm triển khai Nghị quyết số 19/2026/NQ-CP của Chính phủ về việc cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương.

Đây được xem là một trong những bước cải cách hành chính quan trọng trong năm 2026, góp phần giảm thời gian thực hiện thủ tục, tiết kiệm chi phí cho doanh nghiệp và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước. Theo nội dung hướng dẫn, nhiều thủ tục hành chính trong lĩnh vực hóa chất, xuất nhập khẩu và cấp phép chuyên ngành đã được phân cấp cho địa phương hoặc bãi bỏ hoàn toàn.

Những thay đổi này sẽ tác động trực tiếp đến cộng đồng doanh nghiệp sản xuất, xuất nhập khẩu, logistics và các đơn vị hoạt động trong lĩnh vực hóa chất trên cả nước.

Mục tiêu của Nghị quyết 19/2026/NQ-CP

Nghị quyết 19/2026/NQ-CP được Chính phủ ban hành nhằm tiếp tục đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, tạo môi trường đầu tư kinh doanh thuận lợi và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia.

Một số mục tiêu chính bao gồm:

• Giảm số lượng thủ tục hành chính không còn phù hợp.
• Rút ngắn thời gian giải quyết hồ sơ.
• Đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho địa phương.
• Giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp.
• Tăng tính minh bạch trong hoạt động quản lý nhà nước.
• Thúc đẩy chuyển đổi số trong giải quyết thủ tục hành chính.

Việc triển khai nghị quyết lần này được kỳ vọng sẽ tháo gỡ nhiều khó khăn mà doanh nghiệp đang gặp phải trong quá trình thực hiện các thủ tục chuyên ngành.

Nhiều thủ tục được phân cấp về UBND cấp tỉnh

Một trong những nội dung đáng chú ý nhất của Nghị quyết 19/2026/NQ-CP là việc phân cấp thẩm quyền giải quyết nhiều thủ tục hành chính từ cơ quan trung ương về Ủy ban nhân dân cấp tỉnh.

Trước đây, doanh nghiệp thường phải gửi hồ sơ đến các cơ quan thuộc Bộ Công Thương hoặc các đơn vị trực thuộc để được xem xét, cấp phép. Quá trình này đôi khi kéo dài do khoảng cách địa lý và số lượng hồ sơ lớn.

Sau khi được phân cấp, các địa phương sẽ chủ động hơn trong việc tiếp nhận, thẩm định và giải quyết hồ sơ cho doanh nghiệp trên địa bàn.

Việc phân cấp này mang lại nhiều lợi ích như:

• Rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ.
• Giảm chi phí đi lại và thực hiện thủ tục.
• Tăng khả năng hỗ trợ trực tiếp cho doanh nghiệp.
• Nâng cao trách nhiệm của chính quyền địa phương.

Đặc biệt, các lĩnh vực hóa chất và xuất nhập khẩu là những nhóm thủ tục được hưởng lợi nhiều từ chính sách này.

Đơn giản hóa thủ tục trong lĩnh vực hóa chất

Lĩnh vực hóa chất là một trong những lĩnh vực có số lượng thủ tục quản lý chuyên ngành khá lớn.

Theo hướng dẫn mới, nhiều trường hợp hóa chất sẽ được miễn trừ hoặc đơn giản hóa yêu cầu về giấy phép xuất khẩu, nhập khẩu.

Điều này giúp doanh nghiệp:

• Giảm thời gian chuẩn bị hồ sơ.
• Hạn chế việc xin cấp phép nhiều lần.
• Tăng tính chủ động trong hoạt động sản xuất và kinh doanh.
• Đẩy nhanh tiến độ giao nhận hàng hóa.

Tuy nhiên, doanh nghiệp vẫn cần rà soát kỹ danh mục hóa chất thuộc diện quản lý để xác định chính xác trường hợp được miễn trừ hoặc phải thực hiện các thủ tục theo quy định hiện hành.

Bãi bỏ một số thủ tục cấp phép nhập khẩu chuyên ngành

Một điểm mới được nhiều doanh nghiệp quan tâm là việc bãi bỏ một số thủ tục cấp phép nhập khẩu không còn phù hợp.

Bãi bỏ thủ tục cấp phép nhập khẩu máy móc ngành thuốc lá

Trước đây, việc nhập khẩu máy móc, thiết bị chuyên dùng cho ngành thuốc lá phải thực hiện thủ tục xin cấp phép theo quy định của cơ quan quản lý chuyên ngành.

Theo định hướng cải cách mới, thủ tục này được bãi bỏ nhằm giảm gánh nặng hành chính cho doanh nghiệp và phù hợp với thực tiễn quản lý hiện nay.

Bãi bỏ một số thủ tục cấp phép đối với hàng hóa an ninh quốc phòng

Một số loại hàng hóa phục vụ lĩnh vực an ninh quốc phòng nhưng không sử dụng cho mục đích quốc phòng sẽ không còn phải thực hiện thủ tục cấp phép nhập khẩu như trước.

Việc cắt giảm này giúp đơn giản hóa quy trình thông quan và giảm đáng kể thời gian xử lý hồ sơ.

Đơn giản hóa thủ tục cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O)

Một nội dung nhận được nhiều sự quan tâm từ doanh nghiệp xuất nhập khẩu là việc đơn giản hóa các thủ tục liên quan đến cấp Giấy chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O).

C/O là chứng từ quan trọng giúp doanh nghiệp được hưởng ưu đãi thuế quan theo các hiệp định thương mại tự do mà Việt Nam tham gia.

Trong thời gian qua, nhiều doanh nghiệp phản ánh việc thực hiện các thủ tục cấp C/O còn tồn tại một số bất cập như:

• Hồ sơ phải bổ sung nhiều lần.
• Thời gian xử lý kéo dài.
• Một số thủ tục chưa thực sự cần thiết.

Việc đơn giản hóa thủ tục lần này được kỳ vọng sẽ tạo thuận lợi hơn cho hoạt động xuất khẩu, đồng thời hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng hiệu quả các FTA mà Việt Nam đang tham gia.

Tác động tích cực đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu

Những thay đổi theo Nghị quyết 19/2026/NQ-CP mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho doanh nghiệp.

Giảm chi phí tuân thủ

Khi số lượng thủ tục và giấy phép giảm xuống, doanh nghiệp sẽ tiết kiệm đáng kể chi phí nhân sự, hồ sơ và thời gian thực hiện.

Đẩy nhanh tiến độ thông quan

Việc đơn giản hóa thủ tục chuyên ngành giúp giảm thời gian chờ cấp phép, qua đó rút ngắn thời gian thông quan hàng hóa.

Tăng khả năng cạnh tranh

Chi phí logistics và chi phí hành chính giảm sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp Việt Nam trên thị trường quốc tế.

Hỗ trợ doanh nghiệp vừa và nhỏ

Các doanh nghiệp vừa và nhỏ thường gặp khó khăn trong việc thực hiện thủ tục hành chính. Việc cắt giảm thủ tục sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn để nhóm doanh nghiệp này phát triển hoạt động xuất nhập khẩu.

Doanh nghiệp cần lưu ý gì?

Mặc dù nhiều thủ tục đã được đơn giản hóa hoặc bãi bỏ, doanh nghiệp vẫn cần chủ động cập nhật quy định mới để đảm bảo tuân thủ pháp luật.

Một số lưu ý quan trọng bao gồm:

• Theo dõi các văn bản hướng dẫn triển khai tại địa phương.
• Kiểm tra lại quy trình nội bộ liên quan đến thủ tục xuất nhập khẩu.
• Rà soát danh mục hàng hóa thuộc diện quản lý chuyên ngành.
• Cập nhật các thay đổi liên quan đến cấp C/O và hóa chất.
• Thường xuyên tham khảo ý kiến chuyên gia hoặc đơn vị tư vấn khi phát sinh vướng mắc.

Việc nắm bắt kịp thời các thay đổi sẽ giúp doanh nghiệp tận dụng tối đa những lợi ích từ chính sách cải cách mới.

Kết luận

Công văn 16951/CHQ-GSQL triển khai Nghị quyết 19/2026/NQ-CP đánh dấu bước tiến quan trọng trong quá trình cải cách thủ tục hành chính thuộc phạm vi quản lý của Bộ Công Thương. Việc phân cấp cho địa phương, cắt giảm giấy phép không cần thiết và đơn giản hóa các thủ tục xuất nhập khẩu sẽ góp phần tạo môi trường kinh doanh thuận lợi hơn cho doanh nghiệp.

Trong bối cảnh hoạt động thương mại quốc tế ngày càng phát triển, việc chủ động cập nhật các quy định mới là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp giảm thiểu rủi ro pháp lý, tiết kiệm chi phí và nâng cao hiệu quả hoạt động xuất nhập khẩu.

Vietcert luôn đồng hành cùng doanh nghiệp trong việc cập nhật chính sách mới, tư vấn thủ tục xuất nhập khẩu, chứng nhận xuất xứ hàng hóa (C/O), giấy phép chuyên ngành và các dịch vụ pháp lý liên quan.

Tham khảo:

https://vietcert.vn/nhung-loi-thuong-gap-khi-chuan-bi-msds-va-cach-vietcert-ho-tro-xu-ly/

https://vietcert.vn/nhung-loi-thuong-gap-khi-chuan-bi-msds-va-cach-vietcert-ho-tro-xu-ly/